Jaskinia Fingala: Echojąca Katedra na Wyspie Staffa

Wznosząc się dumnie z ryczących głębin Oceanu Atlantyckiego, bezludna wyspa Isle of Staffa jawi się jako jedno z najbardziej nierealnych, geometrycznie zdumiewających miejsc w całym archipelagu Hebrydów Wewnętrznych. Położona tuż obok zachodniego wybrzeża wyspy Mull, ta niewielka wulkaniczna wysepka przypomina raczej celowo wzniesiony, kosmiczny monument niż naturalny twór przyrody. Staffa jest w całości uformowana z potężnych, idealnie dopasowanych, sześciokątnych kolumn bazaltowych – to geologiczny cud, który ma to samo pochodzenie co słynna Grobla Olbrzyma (Giant’s Causeway) w Irlandii Północnej. Choć wyspa jest tak mała, że można ją przejść w jedno popołudnie, oferuje podróżnikom oszałamiający koktajl światowej klasy geologii, celtyckich legend i niezwykle bliskich spotkań z dziką przyrodą.

Legenda o Fingalu i Moście Olbrzymów

Największym skarbem Staffy jest Jaskinia Fingala (Fingal’s Cave) – gigantyczna, sklepiona jaskinia morska, wyrzeźbiona w całości wewnątrz strzelistych filarów bazaltowych. Przez stulecia to mroczne, majestatyczne miejsce było głęboko zakorzenione w celtyckim folklorze i legendach o legendarnym irlandzkim wojowniku-olbrzymie Fionnie mac Cumhaillu (Finnu McCoolu).

Według podania, Fionn wzniósł potężny kamienny most przez ocean między Irlandią a Szkocją, aby stanąć do walki ze swoim odwiecznym rywalem, szkockim olbrzymem Benandonnerem. Gdy po ich epickim starciu most został zniszczony, na dwóch krańcach morza przetrwały jedynie jego fundamenty: Grobla Olbrzyma w hrabstwie Antrim oraz Jaskinia Fingala na Staffie. Co fascynujące, współczesna geologia w pełni potwierdza tę starożytną opowieść. Oba te miejsca powstały w wyniku tego samego gigantycznego wypływu lawy podczas intensywnych erupcji wulkanicznych około 60 milionów lat temu. Stojąc u progu jaskini i obserwując fale Atlantyku rozbijające się o idealne, sześciokątne stopnie skalne, można łatwo zrozumieć, dlaczego dawni mieszkańcy przypisywali to dzieło wyłącznie rękom olbrzymów.

Naturalna Katedra: Muzyka Ukryta w Skale

W języku gaelickim Jaskinia Fingala nazywa się An Uamh Binn, co oznacza „Melodyjna Jaskinia”. Dzięki wysokiemu, łukowemu sklepieniu oraz regularnemu Układowi kolumn bazaltowych przypominających gigantyczne organy, jaskinia posiada genialną, naturalną akustykę, godną gotyckiej katedry. Głęboki, potężny ryk oceanicznych fal uderzających o tylną ścianę groty tworzy rytmiczny, niemal orkiestrowy dźwięk perkusyjny, który od wieków inspirował artystów.

Podczas swojej historycznej podróży w 1829 roku niemiecki kompozytor Felix Mendelssohn był tak głęboko wstrząśnięty i urzeczony niesamowitą muzyką jaskini, że natychmiast zapisał główny motyw muzyczny, który później rozwinął w swoją słynną uwerturę Hebrydy. Po wizycie Mendelssohna, cała rzesza wybitnych postaci epoki wiktoriańskiej podjęła trudną morską przeprawę, aby osobiście doświadczyć tej „Katedry Morza” – wśród nich znaleźli się m.in. królowa Wiktoria, sir Walter Scott, malarz William Turner oraz legendarny pisarz Juliusz Verne.

„Maskonurowa Terapia” na Wysokich Klifach

Podczas gdy hucząca jaskinia przyciąga miłośników historii i geologii, dla entuzjastów zwierząt najpiękniejsza przygoda rozgrywa się na trawiastym płaskowyżu wyspy. W trakcie letniego sezonu lęgowego (zazwyczaj od końca kwietnia do początku sierpnia) Staffa staje się domem dla ogromnej, niezwykle gwarnej kolonii maskonurów atlantyckich.

W przeciwieństwie do wielu innych dzikich kolonii ptaków, gdzie zwierzęta panicznie boją się ludzi, maskonury na Staffie są niezwykle odważne i ciekawskie. Turyści, którzy usiądą spokojnie na krawędzi klifu, mogą doświadczyć czegoś, co lokalni przewodnicy nazywają „maskonurową terapią”. Te urocze, kolorowe „ptasie klowny” lądują często zaledwie kilka kroków od ludzi, trzymając w pomarańczowych dziobach całe pęki małych dobijaków, po czym śmiesznie kołysząc się, maszerują do swoich norek w ziemi. Oprócz maskonurów, wyspa i otaczające ją wody tętnią życiem:

• Kormorany i fulmary: Zakładające gniazda na wąskich półkach skalnych bazaltowych kolumn.
• Foki szare: Często wygrzewające się na niskich, płaskich skałach w pobliżu miejsca lądowania łodzi.
• Życie morskie: Warto uważnie obserwować morze podczas rejsu – w tych bogatych w pożywienie wodach regularnie widuje się płetwale karłowate, długoszpary (rekiny olbrzymie), morświny oraz stada skaczących delfinów.